2015/03/18

Pagtatanong, Pakikipag-alyansa, at Pagpuna

From one's stand there follow specific attitudes towards specific matters. For instance, is one to extol or to expose? This is a question of attitude. Which attitude is wanted? I would say both. The question is, whom are you dealing with? There are three kinds of persons, the enemy, our allies in the united front and our own people; the last are the masses and their vanguard. We need to adopt a different attitude towards each of the three. [...] With regard to our different allies in the united front, our attitude should be one of both alliance and criticism, and there should be different kinds of alliance and different kinds of criticism. We support them in their resistance to Japan and praise them for any achievement. But if they are not active in the War of Resistance, we should criticize them. If anyone opposes the Communist Party and the people and keeps moving down the path of reaction, we will firmly oppose him.
-Mao Tse-tung


Sa paniniwalang 'makapagdudulot ng pilat' sa malawak na gawaing pakikipag-alyansa ang anumang tinanong o sinabi ko sa "Layunin at Limitasyon ng Pakikipag-alyansa sa mga Tanyag na Gitnang-uring Artista" na nailathala noong ika-8 ng Disyembre sa Manila Today:


Sa paniniwalang may iba pang mas mahahalagang usaping dapat (lamang na) itampok sa Manila Today, at kung gayon ay hindi na dapat pang pag-usapan ang anumang inihayag sa aking artikulo:


Sa paniniwalang may pagtatangka akong 'tablahin' ang iba pang kasama at kamanunulat:



Sa paniniwalang 'binibira' ng awtor ang artist na si Leeroy New at binabalewala ang mga naiambag nito sa iba't ibang kampanyang masa:


Sa paniniwalang tila 'inaalipusta' o 'minamaliit' ng awtor ang mga gitnang-uring taong-sining:


Sa paniniwalang magbubunga ang artikulo ng 'malusog na alingasngas' mula sa mga mambabasa at 'pinsala' naman sa mga relasyong naitatag na sa pagitan ng mga inaalyado:


Inaakala nilang makatwirang igiit na tanggalin (sa madaling salita, i-censor) ang artikulo mula sa pagkakalathala nito sa Manila Today. Lubhang nakababahala ito sapagkat sila mismong mga pinakamatatalas pagdating sa pakikipaglaban para sa kalayaang magpahayag ang siyang nangunguna ngayon at nagkakaisa na ipakansela ang pagkakalathala ng artikulong "Layunin at Limitasyon ng Pakikipag-alyansa sa mga Tanyag na Gitnang Uring Artista." 

Sa aking artikulo, marami akong tinanong hinggil sa masalimuot na proseso ng pakikipag-alyansa ng mga progresibong organisasyong masa sa mga kilalang gitnang-uring artista at manggagawang pangkultura. Tinanong ko rito, halimbawa, kung paano kaya nauunawaan ng artist na mayroon siyang kapakinabangang (sosyo-ekonomik, sosyo-politikal) maaaring matamo mula sa pakikipag-alyansa sa mga progresibong organisasyong masa. Paano kung nalalaman mismo ng artist na ang kanyang nakagawiang porma/paraan ng pagpapakita ng pakikiisa at pagsuporta sa malawak na mamamayan ay siya ring makatutulong (isa sa mga makatutulong) sa kanya para tuluyang maisemento ng kanyang pangalan sa kasalukuyang eksenang pangkulturang pinaghaharian at kontrolado ng mga pinakamakapangyarihan? Paano kung nalalaman mismo ng artist na maaari naman pala siyang makapagtamo ng kapakinabangan mula sa parehong panig--na maaari pala niyang hamigin ang magkatunggaling panig para sa sariling kapakinabangan? At higit sa lahat, paano kung ang mismong paghalaw ng inspirasyon mula sa mga karanasan ng masang api--ang makinabang mula sa kahirapan ng iba--ay isa lamang mapagbalatkayong anyo ng pagsasamantala?

Bukod sa mga tanong na inilatag ko, may dalawang bagay akong idineklara sa aking artikulo: (1) na handa ang mga progresibong organisasyong masa na makipag-alyansa sa sinuman basta't hindi kaaway sa uri (at hanggang walang anumang napapatunayang kaso ng pagsasamantala sa mga inaapi) at (2) na tiyak na darating ang panahong di hamak na mas malakas na ang pambansa-demokratikong pwersa at pag nangyari ito'y kusa nang lalapit, makikipagniig, at makikiisa sa pambansa-demokratikong kilusan ang sinuman mula sa gitnang-uri:

"[...] ito ang sinabi ng lider-magsasakang si Ka Nestor Villanueva: 'Kung saan malakas ang hangin, makikita mong doon nakapaling ang mga puno at talahib. Darating ang panahong hindi na kailangang pumili pa ng artist pagkat kusa na siyang papanig sa direksyon ng malakas na hangin.'" (Juan, 2014)

Sa pamamagitan ng pagtatanong, umasa akong mabibigyan ng pagkakataong matalakay ang paksang ibinukas ko sa publiko at sa gayon ay makatulong sa kung paano pa mapapaunlad ang gawaing pakikipag-alyansa.

Pero tila walang puwang (sa ngayon) ang pagtatanong. Sa tugon ng Concerned Artists of the Philippines (CAP) na inilathala rin sa Manila Today, ganito ang sabi: "The notion that there is such a limitation and problem in organizing the middle classes and the petty-bourgeoisie is the limitation and problem itself." (2015) 

Sa halip na magamit sana ang mga tanong, na inilahad ko sa aking artikulo, sa pagtatasa at pagpapaunlad sa gawaing pakikipag-alyansa at pagsusuri sa uri, tinanaw ang mga ito bilang mismong limitasyong magpapahina sa pag-oorganisa sa mga tagasining mula gitnang-uri at/o petiburgesya. Malayo rito ang aking intensyon. Hindi ko sinasadyang ito ang maisip o maramdaman ng mga kasama. At sa ganang ito, ako ay nagpupuna.

Higit akong magiging maingat sa pagsusuri at pagsusulat. Makatitiyak ang sinuman, lalo na ang mga kasama na lagi kong isinasaalang-alang ang magiging implikasyon ng mga inaakda ko. At dahil dito, aking pinaninindigan ang lahat ng sinabi ko sa artikulong "Layunin at Limitasyon ng Pakikipag-alyansa sa mga Tanyag na Gitnang Uring Artista." Hindi rin nagbabago ang paninindigan ko sa pagsusuri at pagpuna sa mga gawi ng mga taong-sining at manggagawang pangkulturang nasa hanay ng petiburgesya. Hindi ako mananahimik lalo na kung may tanong at puna akong nais iparating.


TALA: Pinili ng may-akda na i-blur ang larawan at pangalan sa mga screenshot na narito pagkatapos makatanggap ng mensahe mula sa isa sa mga patnugot ng Manila Today.

Unang nalathala ito noong 17 Pebrero 2015. Muli itong inilathala ngayong 18 Marso 2015 para idagdag ang huling talata at idiin ang aking paninindigan.